تماس با مسئولینارتباط با ماعضویت و ورود اعضاعضویت و ورود اعضانقشه سایتنقشه سایتاعضا هیئت علمی1دانشجویان2صفحه اصلی
En/Ar
جستجو:
مدیریت امور فناوری، مرکز رشد و کارآفرینی
ابعاد مالكيت فكري

ابعاد مالكيت فكري

حقوق مالكيت فكري، مفهوم حقوقي نويني است كه از فعاليت‌ها و محصولات فكري در زمينه‌هاي تجاري، علمي، ادبي و هنري حمايت مي كند وشامل دو بخش مالكيت صنعتي و مالكيت ادبي و هنري است. در بخش مالكيت صنعتي عمدتاّ حق اختراع، علائم صنعتي و تجارتي، طرح‌هاي صنعتي و نشانه‌هاي جغرافيايي مطرح مي شود؛ و در بخش مالكيت ادبي و هنري، حقوق مولفان، مصنفان، هنرمندان و پديدآورندگان نرم افزارهاي رايانه‌اي و حقوق جانبي مربوط به كپي رايت كه شامل آثار ديداري و شنيداري مي باشد، مورد بررسي قرار مي گيرد.

 

به بيان ساده‌تر مي‌توان گفت كه حقوق مالكيت فكري در برگيرندة دو شاخة ذيل است:

  • مالكيت صنعتي؛
  • حقوق ادبي و هنري(كپي‌رايت) و حقوق جانبي.
  توجه حقوق مالكيت صنعتي بيشتر بر عناصر صنعتي يك كالا يا يك خدمت معطوف است و شامل:
  • علائم تجاري؛
  • اسم‌هاي تجاري؛
  • علائم يا نشانه‌هاي جغرافيايي؛
  • حق اختراع؛
  • طرح‌هاي صنعتي؛
  • اسرار تجاري؛
  • مدل‌هاي اشياء مفيد (كاربردي) يا نمونه‌هاي اشياء مصرفي است 
 
ابعاد مالكيت فكري
 براي آشنايي بيشتر با مفاهيم مالكيت فكري بر روي آن كليك نماييد.


بنابراين، نظام حقوقي گسترة وسيعي از خلاقيت‌ها و آفرينش‌هاي فكري در بخش‌هاي نامبرده بر اساس صلاحيت‌ها، موازين و با محدوديت‌هاي خاصي كه به دارندة قانوني آن تعلق مي‌گيرد را مي‌توان با عنوان حقوق مالكيت فكري در نظر گرفت.

بر اساس ماده دوم كنوانسيون تأسيس سازمان جهاني مالكيت فكري (مصوب  ژوئيه ) حقوق مالكيت فكري عبارت است ازحقوق ناشي از:
  • فعاليت‌هاي ادبي، هنري و علمي؛
  • اجراي برنامه‌هاي هنرمندان مجري و پخش؛
  • اختراعات؛
  • اكتشافات علمي؛
  • طرح‌هاي صنعتي؛
  • علائم تجاري و خدماتي؛
  • حمايت در برابر رقابت غيرمنصفانه.
 
 در يك تقسيم‌‌‌‌‌‌بندي ديگر مي‌توان گفت كه حقوق مالكيت صنعتي شامل دو محور است:


الف: حقوق مربوط به علائم مانند علائم تجاري و علائم جغرافيايي كه در صورت حفظ شكل متمايز خود مي‌توانند تا مدت نامحدود مورد حمايت واقع شوند.
ب: حقوق مربوط به اختراع و طراحي صنعتي كه شامل اختراعات، طرح‌هاي صنعتي و اسرار تجاري مي‌شود و مدت حمايت از آن‌ها معمولاً محدود است:


حقوق مالكيت ادبي و هنري هم به طور كلي شامل دو بخش متمايز است كه عبارتند از:
الف- حق مؤلف، حق نسخه‌برداري يا حقوق پديدآورندگان اصلي آثار؛
ب- حقوق‌جانبي يا حقوق اجراكنندگان، توليدكنندگان آثار صوتي و سازمان‌هاي پخش‌كننده.
به طورخلاصه، بايد گفت كه حقوق ادبي و هنري عبارت از حق پديدآورنده اثر يا آثار ادبي، هنري و علمي در ناميده شدن اثر يا آثار به نام او و همچنين حق انحصاري‌اش در تكثير، توليد، اجراء، ارائه و استفاده از آن اثر يا آثار است. كپي‌رايت از نظر لغوي به معناي حق نسخه‌برداري يا حق مؤلف است. از نظر اصطلاحي به حقوق پديدآورندگان آثار ادبي، هنري و علمي اطلاق مي‌شود كه طيف گسترده‌اي از آثار مكتوب تا آثار هنري، صوتي- تصويري، تجسمي، صنايع دستي، نقشة قالي، گليم و حتي نرم افزار‌هاي رايانه‌اي را در بر مي‌گيرد.
طبق كنوانسيون برن آثار ادبي و هنري مشتمل بر همه آثاري است كه صبغه ادبي، هنري و علمي داشته باشند. هرگونه جزوه، كتاب، نوشتجات مربوط به كنفرانس‌ها، سخنراني‌ها، خطابه‌ها، نمايشنامه‌ها، نمايشنامه‌هاي موزيكال، طراحي رقص، نمايشنامه‌هاي كمدي، تفريحي، پانتوميم، تصنيف موسيقايي با كلام و بدون كلام، فعاليت‌هاي سينمايي و كارهاي مرتبط، طراحي، نقاشي، مجسمه‌سازي، معماري، گراور، ليتوگرافي، آثار عكاسي، عكس، آثار جغرافيايي، نقشه‌برداري و آثار علمي جزو مصاديق آثار ادبي، هنري و علمي است.
در مواد ديگري از كنوانسيون برن ترجمه، اقتباس، تنظيم موسيقي، تغيير و اصلاح آثار ادبي و هنري و آثاري مثل دايره‌المعارف و يا منتخب آثار را كه در آن‌ها آفرينش فكري مصداق پيدا مي‌كند به عنوان آثار فرعي و جانبي قابل حمايت برشمرده‌اند.
كنوانسيون برن حمايت از برخي آثار را اختياري دانسته و بر عهده قوانين ملي كشورهاي عضو كنوانسيون محول كرده است كه شامل:

  • متون رسمي، قانوني، حقوقي، اداري، و ترجمه‌هاي رسمي آن‌ها؛
  • آثار هنري كاربردي، مدل‌ها و طرح‌هاي صنعتي؛
  • آثار مربوط به فرهنگ عاميانه و فولكلور؛
  • سخنراني‌هاي ويژه.


1394/02/20 تاریخ به روزرسانی:
783 تعداد بازدید:
کلیه حقوق وب سایت متعلق به پایگاه اطلاع رسانی دانشگاه اصفهان می باشد
Powered by DorsaPortal