تماس با مسئولینارتباط با ماعضویت و ورود اعضاعضویت و ورود اعضانقشه سایتنقشه سایتاعضا هیئت علمی1دانشجویان2صفحه اصلی
جستجو:
header2
راهنماي فعاليت بخش نابينايان دانشگاه ها
راهنماي فعاليت دانشگاه ها و مراكز آموزش عالي كشور در زمينه ي امور آموزشي، پژوهشي و رفاهي نابينايان و كم بينايان
مقدمه :
وقتي دانشگاه يا مركز آموزش عالي، تعدادي دانشجوي نابينا و كم بينا مي پذيرد، مسلماً در صدد برمي آيد تا براي اين دانشجويان شرايط مساعدي در خصوص مطالعه، تحقيق و پژوهش بر مبناي ايجاد فرصت برابر با ساير دانشجويان، فراهم سازد. بر اساس اين ضرورت، اصول كلي فعاليت در زمينه ي مزبور كه حاصل تجربيات كارشناسان و مسئولين دانشگاه اصفهان به عنوان مؤسس اولين نهاد دانشگاهي ويژه نابينايان در كشور است، در قالب اين نوشتار مختصر تدوين شده و به مديران و برنامه ريزان دانشگاه ها و مراكز آموزش عالي تقديم مي شود.

موقعيت سازماني و نيروي انساني :
به منظور رسميت يافتن فعاليت در زمينه امور نابينايان و نهادينه شدن آن، لازم است كه هيئت رئيسه هر دانشگاه در خصوص ابعاد مختلف اين مسئله به تناسب تعداد دانشجويان نابينا و كم بيناي شاغل به تحصيل و مقدورات دانشگاه تصميم گيري كرده و مصوبات مربوط را به مسئولين ذيربط ابلاغ نمايد. بنا به نياز اين گروه به تجهيزات آموزشي، پژوهشي و جلب همكاري دانشجويان بينا، پيشنهاد مي شود اين مسئوليت به معاونت دانشجويي واگذار شود. در دانشگاه اصفهان امور نابينايان نيز تحت پوشش مركز مشاوره دانشجويان كه از واحدهاي تابعه معاونت دانشجويي است،.قرار دارد. البته ساير واحدهاي دانشگاه در حد امكان همكاري بيشائبه اي با مركز مذكور داشته اند.
براي دريافت و بررسي تقاضاها، تدوين برنامه، هماهنگي امور، ايجاد ارتباط منطقي بين دانشجويان و مسئولين دانشگاه، ضرورت دارد حد اقل 1 نفر (ترجيحاً نابيناي دانش آموخته و مستعد) بطور ثابت امور اين دانشجويان را بر عهده بگيرد. البته فرد مذكور لازم است نسبت به امور نابينايي و به خصوص كاربري فناوري اطلاعات و ارتباطات در راستاي توسعه اين امور، تخصص و تسلط كافي داشته باشد.
ساير نيروهاي مورد نياز، به ويژه براي ضبط كتب دانشگاهي، از طريق جذب دانشجويان بيناي علاقه مند كه حاضر به همكاري به صورت افتخاري و كار دانشجويي هستند، صورت مي پذيرد.
مركز امور نابينايان دانشگاه اصفهان همواره توسط 2 كارشناس نابينا فعاليت مي كند و همكاري دانشجويان بينا هم با اين مركز بسيار مطلوب و شايسته بوده است.
 
فضاي فيزيكي :
هرچند يكي از مشكلات دانشگاه ها، كمبود فضاي فيزيكي است، ولي با توجه به اين كه
سالن هاي مطالعه، كتابخانه ها و سايت هاي كامپيوتري دانشگاه فاقد امكانات ويژه هستند، ضروري است در هر دانشگاه به تناسب تعداد اين دانشجويان فضاي مناسبي براي ايجاد استوديوي ضبط كتاب، مطالعه، تحقيق و استفاده از كامپيوتر و اينترنت اختصاص يابد. اين مكان بهتر است در نقطه اي از دانشگاه در نظر گرفته شود كه دسترسي نابينايان به آنجا آسان باشد.
دانشگاه اصفهان از سال 1367 تا كنون بين 20 تا 35 دانشجوي نابينا و كم بينا داشته است و حدود 100 متر مربع فضا به مركز امور نابينايان اختصاص داده شده است.

تجهيزات
:
پاسخگويي به نيازهاي آموزشي و پژوهشي دانشگاهيان نابينا و كم بينا، مستلزم دسترسي به امكانات و تجهيزات معمولي و ويژه است كه در هر دانشگاه بر مبناي تشخيص اولويت و به تناسب درخواست هاي متقاضيان و امكانات مالي موجود، تهيه و به اين بخش اختصاص يابد. ليست ذيل محتوي مناسب ترين و كم هزينه ترين امكانات سخت افزاري و نرم افزاري مورد نياز به ترتيب اولويت مي باشد.
1. رايانه ي معمولي قوي، پرسرعت، با ظرفيت هارد بالا، به ازاي هر 5 دانشجو 1 دستگاه.تعداد موجود در دانشگاه اصفهان 6 دستگاه.
2. هارد external 2ترابايتي جهت دريافت و نگهداري كتب گوياي موجود در كشور 1 دستگاه.
3. استوديوي ضبط كتاب، (اتاقك چوبي 2جداره) به مساحت تقريبي 4 متر مربع كه تمام سطح داخلي آن اگر ممكن است با آكوستيك و در غير اين صورت با موكت يا بلكا پوشيده شده باشد، اين مكان بايد براي ضبط كتب به 1 دستگاه رايانه ي معمولي پنتيوم4 و 1 ميكروفن مجهز شود، به ازاي هر 5 دانشجو، 1 اتاقك. دانشگاه اصفهان داراي 6 استوديو است.
4. مجموعه نرم افزاري بريل و گوياي نويد5 و پارسآوا، براي رايانه ي مورد شماره 1، رايانه ي اتاقك ضبط نياز به اين نرم افزار ها ندارد، بلكه بر روي اين رايانه نرم افزار هاي صدابرداري و ويرايش صوتي نصب مي گردد.
5. اسكنر معمولي ساده، جهت تصوير برداري از متون لاتين و تبديل به متن رايانه اي، به ازاي هر 10 دانشجو 1 دستگاه. اين دانشگاه فعلاً داراي 2 اسكنر مي باشد.
6. درشت نماي متون جهت ايجاد امكان مطالعه براي دانشجويان كم بينا، از نوع شخصي به ازاي هر دانشجو 1 دستگاه، و از نوع روميزي مجهز به نمايشگر LCD به ازاي هر 5 دانشجو 1 دستگاه.
تبصره – اين دستگاه ها براي دانشجويان كم بينايي كه قادرند فقط از متون درشت شده استفاده كنند، در اولويت اول است.
7. چاپگر بريل، كاربرد اين دستگاه بيشتر براي چاپ جزوات و كتب لاتين، مقالات و متن سخنراني ها و سؤالات امتحاني به خط بريل مي باشد. اين دستگاه انواع مختلفي با قابليت هاي متفاوت و قيمت هاي گوناگون دارد و بايد از خارج وارد شود. از بين انواع مختلف نوع اورست با قيمت تقريبي 65 ميليون ريال ساخت كارخانه ي ايندكس سوئد براي دانشگاه ها مناسب تر است. دانشگاه اصفهان فعلاً 1 دستگاه چاپگر بريل اورست داراست.
8. برجسته نگار يا نمايشگر لمسي بريل، جهت تايپ، تصحيح و ويرايش و مطالعه ي متون و صفحات فارسي و لاتين، ضرورت دسترسي نابيناياني كه بر كاربرد خط بريل مسلط هستند به اين دستگاه را محرز مي سازد. برجسته نگار2 ساخت ايران داراي قابليت هاي لازم است و قيمت آن در مقايسه با انواع خارجي آن پايين تر
مي باشد. به ازاي هر 5 دانشجو 1 دستگاه. 2 برجسته نگار در اختيار دانشگاهيان نابيناي اين دانشگاه قرار دارد.
9. ضبط صوت ديجيتالي (voice recorder)، در صورتي كه امكان ايجاد استوديو نباشد و نيز براي ضبط كتب در خارج از دانشگاه. به ازاي هر 2 دانشجو 1 دستگاه. علاوه بر استوديوهاي موجود، فعلاً 3 دستگاه ضبط صوت ديجيتالي به اين امر اختصاص يافته است.
10. ساير ملزومات، خط تلفن، امكانات دسترسي به اينترنت پرسرعت، ميز و صندلي و ساير لوازم به تناسب نياز و مقدورات دانشگاه. مركز نابينايان اين دانشگاه از اين لحاظ نيز در وضعيت مطلوبي قرار دارد.

قوانين و مقررات :
علاوه بر حقوق و تكاليف عمومي موجود در زمينه امور آموزشي، پژوهشي و رفاهي هر دانشگاه كه دانشجويان نابينا و كم بينا را هم شامل مي شود، وضع قوانين و مقررات ويژه از جمله موارد زير در تسهيل امور اين دانشجويان مؤثر خواهد بود :
1. چون ممكن است برخي از دانشجويان مزبور نتوانند مطالب كلاسي را يادداشت كنند، ضبط كليه كلاس ها با اطلاع استادان مربوطه مجاز باشد.
2. در برگزاري امتحانات، وقت بيشتري به اين دانشجويان اعطا شود. به علاوه روش هاي مختلف به تناسب توانمندي دانشجويان به استادان پيشنهاد شود. در اين خصوص آيين نامه ي ويژه در شوراي آموزشي دانشگاه اصفهان به تصويب رسيده است.
3. امتحانات دانشجويان نابينا به روش هاي مختلف قابل انجام است كه استفاده از منشي بيناي توانمند، امتحان شفاهي و در صورت وجود امكانات برگزاري آزمون الكترونيك و براي دانشجويان كم بينا تبديل برگه هاي امتحاني به درشتخط از جمله ي آنهاست. بنا بر اين لازم است ضرورت همكاري استادان در كاربرد انواع روش ها و تسهيل برگزاري آزمون هاي دانشگاهي به آنان ابلاغ گردد.
4. با توجه به مسائل ترافيكي شهرها به خصوص كلان شهرها و در راستاي كاهش مشكلات اياب و ذهاب دانشجويان نابينا و كم بينا اعطاي خوابگاه به آنها با شرايط آسان تري انجام پذيرد. مثلاً حد اقل مسافت بين محل سكونت دانشجو و دانشگاه كه يكي از ملاك هاي اعطاي خوابگاه است براي اين دانشجويان حذف شود.
5. تعيين سهميه ي كار دانشجويي به منظور جذب همكاري دانشجويان بيناي علاقه مند در مسير پاسخ گويي به نيازهاي آموزشي و پژوهشي نابينايان. در جذب دانشجويان بهتر است محدوديتي از لحاظ رشته و دانشكده نباشد. در صورت امكان به ازاي هر دانشجوي نابينا و كم بينا 1 كار دانشجويي به اين بخش اختصاص يابد.

فعاليت هاي آموزشي، پژوهشي، رفاهي و مشاوره اي بخش نابينايان :
متناسب با نيازهاي دانشجويان نابينا و كم بينا ضرورت دارد توسط كارشناس يا كارشناسان متخصص، فعاليت هايي صورت پذيرد تا اين دانشجويان در شرايط مساعدتري به تحصيل و تحقيق بپردازند كه مهمترين آنها عبارتند از:
1. شناسايي ويژگي هاي محيطي و فيزيكي دانشگاه و مكان هاي عمومي آن جهت راهنمايي دانشجويان تحت پوشش.
2. آموزش محيط دانشگاه مبتني بر اصول تحرك و جهتيابي، به منظور استقلال بخشي به اين دانشجويان در رفت و آمد.
3. ارائه آموزش هاي ويژه به نابينايان خصوصاً آموزش مهارت هاي كاربري رايانه.
4. مشاوره با دانشجويان در زمينه هاي گوناگون و راهنمايي آنان.
5. پيگيري مسائل دانشجويان و امور مرتبط از طريق مذاكره با مسئولين ذيربط و انجام مكاتبه.
6. راهنمايي دانشجويان و همكاري با آنان در زمينه ي انجام فعاليت هاي پژوهشي.
7. همكاري در تأمين منشي و برگزاري امتحانات دانشگاهي.
8. برنامه ريزي جهت جمع آوري و توليد منابع مطالعاتي و تحقيقي گويا.
9. جذب دانشجويان مستعد جهت توليد كتب مورد نياز و برگزاري امتحانات.
10. تدوين جزوات و دستور العمل هاي آموزشي در خصوص اصول توليد كتب گويا.
11. تصويربرداري از متون لاتين و تبديل آنها به متون رايانه اي و گويا و بريل.
12. همكاري با دانشجويان در خصوص دسترسي آسان به منابع مطالعاتي و تحقيقي گويا.
13. برنامه ريزي جهت انجام فعاليت هاي جمعي فوق برنامه، مانند اردوهاي زيارتي سياحتي، گردهمايي هاي علمي و همايش هاي تخصصي.
14. فراهم سازي امكانات دسترسي دانشجويان تحت پوشش به اطلاعات و اخبار دانشگاه.

در پايان اعلام مي دارد كه اين دانشگاه جهت انجام همكاري متقابل در زمينه توسعه امكانات آموزشي و پژوهشي ويژه نابينايان،با دانشگاه ها و مراكز آموزش عالي كشور آمادهه است و اميد است در سايه الطاف پروردگار بيناي بيهمتا، شاهد شرايط مساعدتري براي اين دانشجويان باشيم، آنطور كه زيبنده ي نظام مقدس جمهوري اسلامي است.
مرداد 1390 خورشيدي
مركز امور نابينايان دانشگاه اصفهان
1395/11/20 تاریخ به روزرسانی:
3297 تعداد بازدید:
کلیه حقوق وب سایت متعلق به پایگاه اطلاع رسانی دانشگاه اصفهان می باشد
Powered by DorsaPortal